Aya İrini’de Bir Haç, Birkaç Yüzyıl

Topkapı’nın dış avlusundaki Aya İrini’ye girince bakışı apsisteki haç toplar. Çevresindeki açıklık, işareti uzaktan bile seçilir hâle getirir. Bu sade görüntü, kilisenin erken Orta Çağ’daki onarımları ve Bizans’ta dinî tasvirler etrafındaki tartışmalarla birlikte değerlendirilir. Yapı, İstanbul’un Roma ve Doğu Roma dönemlerine uzanan kilise geçmişini taşır. Osmanlı döneminde saray çevresinde kalan kilise, silah ve askerî koleksiyonlarla bağlantılı kullanımlara girdi. Bir ibadet yapısının biçimi korunurken içinde yürütülen işler değişti. Dışarı çıktığınızda kapıyla avlu arasındaki kısa mesafeye bakın. Aya İrini, Topkapı’nın kuruluşundan daha eski bir yapı olarak saray yerleşkesinin içine katılmıştır. İstanbul tarihinin üst üste binmesini anlamak için bu komşuluk, tek başına apsisteki haç kadar önemlidir. Esinlenme Kaynakları Sennur Sezer ve Adnan Özyalçıner, Öyküleriyle İstanbul Anıtları · İBB ve İSAM, Büyük İstanbul Tarihi · Millî Saraylar, Aya İrini · UNESCO, İstanbul’un Tarihî Alanları